Soýa belogynyň izolýaty (SPI) köpugurly we işjeň madda bolup, köp sanly peýdalary we ulanylyşy sebäpli azyk senagatynda meşhurlyk gazandy. Pes temperaturada ýagsyzlandyrylan soýa unundan alynýan soýa belogynyň izolýaty belok däl bölekleri aýyrmak üçin birnäçe ekstraksiýa we bölmek proseslerinden geçýär, netijede belogyň mukdary 90% -den gowrak bolýar. Bu bolsa ony ýokary hilli belogyň ajaýyp çeşmesine öwürýär, holesterini az we ýagsyz, bu bolsa ony sarp edijiler üçin has sagdyn saýlawa öwürýär. Agramy azaltmaga, gan lipidlerini peseltmäge, süňk ýitgisini azaltmaga we ýürek-damar we beýni-damar keselleriniň öňüni almaga kömek etmek ukyby bilen soýa belogynyň izolýaty dürli azyk önümleriniň gymmatly maddasyna öwrüldi.
Soýa belogy izolýatynyň esasy aýratynlyklarynyň biri onuň iýmit ulanylyşyndaky funksiýasydyr. Ol jeleleşmek, çyglylyk, emulsiýalaşdyrmak, ýagy siňdirmek, eremek, köpürmek, şişmek, tertiplemek we topaklamak ýaly dürli funksiýa häsiýetlerine eýedir. Bu häsiýetler ony dürli pudaklardaky dürli azyk önümlerinde ulanyp bolýan köpugurly ingrediente öwürýär. Et önümlerinden un önümlerine, suw önümlerine we ösümlik önümlerine çenli, soýa belogy izolýaty köp sanly funksiýa peýdasyny hödürleýär we dürli azyk önümleriniň taýýarlanyşynda möhüm bölek bolup durýar.
Soýa proteini izolýatyny ulanmagyň köp usullary bar, mysal üçin:
(1) Gury goşmak: Soýa belogynyň izolýatyny gurak poroşok görnüşinde düzümlere goşuň we olary garyşdyryň. Umumy goşmak mukdary takmynan 2%-6%;
(2) Gidratlanan kolloid görnüşinde goşuň: Soýa belogynyň izolýatyny belli bir mukdarda suw bilen garyşdyryp, suspenziýa emele getiriň we soňra goşuň. Umuman, önüme kolloidiň 10%-30% goşulýar;
(3) Belok bölejikleri görnüşinde goşuň: Soýa belogynyň izolýatyny suw bilen garyşdyryň we belogy özara baglanyşdyryp, belogy et emele getirmek üçin glutamin transaminazasyny goşuň. Zerur bolsa, reňki sazlamak mümkin, soňra et üweýji arkaly emele getirilýär. Belok bölejikleri, adatça, takmynan 5%-15% mukdarynda goşulýar;
(4) Emulsiýa görnüşinde goşuň: soja belogynyň izolýatyny suw we ýag (haýwan ýagy ýa-da ösümlik ýagy) bilen garyşdyryň we ownuklaň. Garyşdyrma gatnaşygy dürli zerurlyklara görä degişli derejede sazlanýar, belok: suw: ýag = 1:5:1-2/1:4:1-2/1:6:1-2 we ş.m., we umumy goşulma gatnaşygy takmynan 10%-30%;
(5) Inýeksiýa görnüşinde goşuň: soja belogynyň izolýatyny suw, tagam beriji maddalar, marinad we ş.m. bilen garyşdyryň, soňra suwuň saklanmagynda we ýumşak bolmagynda rol oýnamak üçin ony inýeksiýa enjamy bilen etiň içine guýuň. Umuman, inýeksiýa goşulýan belogyň mukdary takmynan 3%-5% bolýar.
Netijede, soja belogynyň izolýaty azyk senagatynda dürli funksiýalary we ulanylyşlary hödürleýär. Onuň ýokary belok mukdary, funksional häsiýetleri bilen birleşip, ony önümleriniň iýmitlik derejesini we funksional häsiýetlerini ýokarlandyrmak isleýän azyk öndürijileri üçin gymmatly ingrediente öwürýär. Teksturasyny gowulandyrmak, çyglylygy saklamak ýa-da ýokary hilli belogyň çeşmesini üpjün etmek bolsun, soja belogynyň izolýaty innowasion we iýmitli azyk önümleriniň işlenip düzülmeginde möhüm rol oýnamagyny dowam etdirýär. Sagdyn we durnukly azyk görnüşlerine sarp edijileriň islegi artmagy bilen, soja belogynyň izolýaty dürli azyk önümleriniň düzüminiň esasy ingredienti bolmagynda galýar.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 9-njy awgusty